Ana Sayfa   |   Hakkımızda   |   Arşiv   |   Bulut   |   Bülten Gönderin   |   İletişim                       
Milli İlaç Teknolojisinde İlk Önemli Adım: "Lale"

Türk bilim insanları, milli biyoteknolojik ilaç teknolojisi için ilk adımı "Lale" ismini verdikleri hücre besinini geliştirerek attı. Almanya'da kurduğu şirketle biyoteknolojik ilaçların üretiminde kullanılan teknolojik altyapıyı tasarlayan Dr. Aziz Çaylı, bu şirketteki hisselerini devrederek Türkiye'nin her yıl milyarlarca lira ödeyerek ithal ettiği biyoteknolojik ilaçları tamamen yerli üretebilmesi için İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) İzmir Teknopark'ta yeni bir laboratuvar tesisi kurdu.

Türkiye'deki lise eğitiminin ardından lisans için gittiği Almanya'da biyoteknoloji eğitimi alan Dr. Aziz Çaylı, bu ülkede kurduğu Celca firmasıyla 70'e yakın biyoteknolojik hücre ve 90'ın üzerinde ilaç üretim projesi geliştirdi. Dünyada biyoteknolojik ilaç geliştirme konusunda en fazla kullanılan besiyeri (hücre besini) olan Acticho'yu bulan Çaylı, Celca firmasındaki hisselerini devretmesi sonrası Türkiye'ye "kesin dönüş" kararı aldı. Türkiye'nin her yıl milyarlarca lira ödeyerek ithal ettiği biyoteknolojik ilaçları tamamen yerli üretebilmesi için İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) İzmir Teknopark'ta yeni bir laboratuvar tesisi kuran Çaylı, bu alanda ülkeyi geleceğe taşıyacak altyapıyı oluşturmak üzere laboratuvara girdi. Tüm üretim süreçlerinin yerli ve milli olarak gerçekleşeceği projenin ilk adımını atan Çaylı, besiyeri adı verilen ve hücrenin beslenmesini sağlayan iki mikroorganizmayı geliştirerek birine kızının adı olan "Lale" ismini verdi.

Flora Bio Yönetim Kurulu Başkanı Aziz Çaylı, biyoteknolojik ilaçların canlı hücrelerin genetiksel olarak programlanması yoluyla üretilebildiğini, hücrenin hastalığı yenmek için geliştirdiği yolun ilacın ham maddesini oluşturduğunu belirtti.

Tüm ilaçların geliştirilebileceği tamamen yerli bir platform oluşturmayı amaçladığını aktaran Çaylı, "Henüz açıklayamayacağımız bir kanser türü için çalıştığımız projeyi tamamladığımızda istediğimiz her ilacı dışa bağımlı olmadan üretebileceğimiz bir platformu kurmuş olacağız" dedi.

"İlacı Hücreler Geliştiriyor"

Çaylı, biyoteknolojik ilacı aslında hücrelerin bulduğunu, kendilerinin ise hücreye uygun ortam sağladığını anlattı. "Hücreyi bir hayvan gibi düşünün. Hayvana nasıl yem veriyorsak canlı hücreye de öyle yem veriyoruz. Besiyeri adı verilen bu yemin tamamı ithal ediliyordu. İlk adımda üç besiyeri geliştirdik. Bunlar sayesinde hücreler dünyadaki muadillerinden çok daha yüksek verim ve konsantrasyon sağladı. Ancak bunu Türkiye’de üretebilen bir kurum yok. Bu nedenle yurt dışına vermek zorunda kaldık. Almanya'daki bir firmaya lisansları verdik, Belçika'da üretip tüm dünyaya satacaklar. Bu besiyeriyi Türkiye'de üretmek istiyoruz. Bir proje planı yaptık, üretim tesisi kurmak istiyoruz. Bunun için ortaklar arıyoruz. Yurt dışından oldukça yoğun ilgi var, bu işi bizimle birlikte yapmak istiyorlar. Ancak konu milli olduğu için Türkiye'deki şirketlerle ve devletle bu işi yürütmek istiyoruz."

Çaylı, yerli ilaç için ikinci etap olan canlı hücre konusunda da son aşamaya geldiklerini vurguladı.

Canlı hücre geliştirmenin bu işin en önemli kısmı olduğunu anlatan Çaylı, hücreyi genetiksel olarak programlama ve hücreye ilacı üretmeyi öğretme süreciyle ilgili projeye de 8 ay önce başladıklarını ve bunun 2 ay içinde bitmiş olacağını belirterek şunları söyledi: "Böylece Türkiye'de geliştirilen ilk biyoteknolojik ilaç üreten hücre olacak. Biyoteknolojik ilacı bir bina olarak görürsek biz temelini büyük oranda bitirdik. Biyoreaktör proses geliştirme açısından da dışa bağımlılığı tamamen kırdık. Bundan sonraki aşama saflaştırma ve kalite kontrolü. Bu temeli kullanarak diğer ilaçlara geçeceğiz. Hızla ilaçlar gelmeye başlayacak."

"İlk İlaç Kanser İçin"

Biyoteknolojik ilaç geliştirirken model olarak bir kanser ilacını seçtiklerini, kansere karşı bir antikor kullandıklarını anlatan Çaylı, çalışma sonucu hem kansere karşı biyoteknolojik ilaç üretilmiş olacağını hem de diğer ilaçların üretimi için kullanılacak altyapının oluşturulmuş olacağını paylaştı.

TRT Haber kaynaklı haberimizi tüm okurlarımızın ilgi ve bilgisine sunuyoruz.

Not: Bu haberimizi beğendiyseniz bizi takibe alın, diğer haberlerimizi kaçırmayın; 
Kategori: Bilim / Ar-Ge / Teknoloji, Ulusal
HGS Akademi Eğitim & Danışmanlık

Yorum Ekle

Ad Soyad *
E-mail * (Gravatar resminiz görünecek)
Web
KalınYatayAltı ÇiziliAlıntı
  •   Yorum  
  •   Önizle  
Loading
     
Bizi takip edin; yeni haber ve paylaşımlarımızı kaçırmayın, rakiplerinizden bir adım önde olun;
Twitter Profilimiz
Facebook Sayfamız
Linkedin Profilimiz
Google + Sayfamız
RSS Kaynağımız